Carlos Rigby poetari buruzko 'Antojologia' dokumentala proiektatuko dute Ondarroan
Poeta nikaraguarri buruzko ikus-entzunezkoa barikuan proiektatuko dute doan, Ondarroako Kofradia Zaharreko bigarren solairuan. Nazioarteko hainbat jaialditan proiektatu ostean, Ondarroan egingo du geldialdia lanak.
Itziar Garalde Nikaraguan bizi den artista ondarrutarraren ekimenez, Carlos Rigby Moses (Laguna de perlas 1945-Managua 2017) poeta nikaraguarraren lana oinarritzat hartzen duen Antojologia ordubete inguruko dokumentala proiektatuko dute barikuan [otsailak 14] Ondarroako Kofradia Zaharrean. Doako proiekzioa 20:15ean hasiko da bigarren solairuan, eta ostean, Keu Agirretxeak kantu bat eskainiko du.
Artista ondarrutarra, hain zuzen, 25 urte egon zen Rigbygaz ezkonduta, eta proiekzioa hari omenaldi modura egin nahi duela agertu du. “Dokumentala, hasiera batean, lagunartean ikusteko asmoa nuen. Baina dokumentalari buruz jende askok galdetu didanez, aurkezpena herri mailan egitea erabaki dut, jende gehiagok ikusi ahal izateko. Lan hau nire jaioterrian beste herritar batzuekin elkarbanatzea oso interesgarria dela iruditzen zait. Nikaraguan urte askoan bizi naiz, eta lantzean lantzean, herrira bueltatzen naiz, baina Carlos hemen inork ez zuen ezagutu. Kultura arloan urteak eman zituen lanean, eta harek egindakoa ezagutzera emateko beste era bat dela iruditzen zait. Nire senarra eta seme-alaben aita izan zen, eta gugaz dakarren lotura hori ere ezagutzera eman nahiko nuke”.
Hori bai, Garaldek azpimarratu duenez, ez da ohiko dokumentala. Gazteleraz, ingelesez eta kreoleraz jasotako lanak poetagaz bi urtean izandako elkarrizketak jasotzen ditu. Haren poemak, bakarrizketak, irakurraldiak… eta beste hainbat pasarte batzen ditu. “Ez da artistaren bizitza azaltzen duen ohiko dokumentala. Bere poesiak jaso dituzte, esaterako. Irudi askotan Carlos bere poesiak errezitatzen ageri da, eta erritmo horri egokituta bere bizitzari buruzko hainbat zertzelada ageri dira”. Lanaren izena ere Rigbyren izaera sortzailetik datorrela adierazi du Garaldek. “Carlosek berba asko asmatzen zituen, sormen handia eta abilezia berezia zuen horretan, eta dokumentalari Antologia ordez Antojologia izena ipintzea erabaki zuten”.
Poeta oso ezaguna eta entzutetsua izan zen Rigby Nikaraguan, baina berezitasun modura, ez zuen behin ere poema libururik kaleratu. “Nikaraguako Karibe aldeko poesiaren poetarik esanguratsuenetako bat izan zen. Bere poesiak antologia askotan agertzen badira ere, bere ibilbide guztian ez zuen liburu batik argitaratu, baina bere poesia oso ezaguna da. Batez ere, bere poemen irakurraldiak egiten zituen, eta asko, ahoz zabaldu zen. Carlos hil ostean, alaba eta ni hark eskuz idatzitako poemak biltzen hasi ginen, eta hemendik gutxira poema bilduma bat kaleratuko dute”.
Dokumentala Maria Jose Alvarez zinemagile nikaraguarrak egindakoa da. “Antojologia Eduardo Spiegeler zinemagile nikaraguarrak Carlos hil aurretik hasitako proiektua da. Carlos hil zenean dokumentala amaitu barik geratu zen, baina zuen materialagaz lana jarraitzeari ekin zion. Spiegeler iaz hil egin zen, eta lana, azkenean, Maria Jose Alvarezek amaitu zuen”.
Garaldek azaldu duenez, zuri-beltzean grabatutako dokumentala nazioarteko hainbat jaialdi ezagunetan proiektatuko dute. “Cartagenako (Kolonbia) zinemaldian, Guatemalako hainbat jaialditan, El Salvadorren ere estreinatu zuten. Nikaraguan, bestalde, lana Managuan aurkezteaz gain, beste hiruburu batzuetan ere aurkeztu zuten. Europako hainbat herrialdetatik ere proiekzio bira egin zuten”.
